Dobór pompy głębinowej do studni kopanej oraz zabezpieczenie jej przed uszkodzeniem
Dobór pompy głębinowej do studni kopanej oraz zabezpieczenie jej przed uszkodzeniem
_
Coraz więcej właścicieli studni kręgowych rozważa rezygnację z klasycznego zestawu hydroforowego na rzecz pompy głębinowej. Najczęściej impulsem do takiej decyzji jest chęć wyeliminowania hałasu, który generuje pompa ssąca pracująca w domu, kotłowni lub pomieszczeniu gospodarczym. Pompa głębinowa, zanurzona w studni, pracuje praktycznie bezgłośnie, co znacząco podnosi komfort użytkowania instalacji. Sam pomysł jest jak najbardziej zasadny, jednak w przypadku studni kopanej wymaga on znacznie większej wiedzy technicznej niż w typowej studni głębinowej.
_
Specyfika studni kręgowej a praca pompy głębinowej
Studnia kręgowa, zwana również kopaną, charakteryzuje się dużą średnicą, często kilkukrotnie większą niż średnica typowej rury studziennej. To właśnie ta cecha powoduje największe wyzwania przy montażu pompy głębinowej. Silnik pompy głębinowej chłodzony jest wyłącznie przez przepływającą wzdłuż niego wodę. W studni głębinowej przestrzeń między silnikiem a ścianą rury jest niewielka, dzięki czemu woda opływa silnik z odpowiednią prędkością i skutecznie odbiera ciepło. W studni kręgowej woda nie jest w naturalny sposób wymuszana do przepływu wzdłuż silnika, co powoduje, że pompa może się nagrzewać i zachowywać jak grzałka zanurzona w wodzie. Długotrwała praca w takich warunkach prowadzi do przegrzewania, częstych zadziałań zabezpieczenia termicznego, a w skrajnych przypadkach do trwałego uszkodzenia silnika.
_
Płaszcz chłodzący jako kluczowy element instalacji
Rozwiązaniem tego problemu jest zastosowanie płaszcza chłodzącego, który wymusza prawidłowy przepływ wody wzdłuż korpusu pompy. Część producentów oferuje pompy przystosowane fabrycznie do pracy w studniach kopanych i otwartych zbiornikach. W takich konstrukcjach płaszcz chłodzący jest integralną częścią pompy, a przepływ wody przez hydraulikę automatycznie wymusza chłodzenie silnika. Przykładem są modele projektowane specjalnie do tego typu zastosowań, które mogą bezpiecznie pracować nawet przy dużych średnicach studni. Inni producenci, w tym marki klasy premium, oferują dedykowane płaszcze chłodzące jako wyposażenie dodatkowe, najczęściej wykonane ze stali nierdzewnej. Takie rozwiązanie pozwala zachować wysoką jakość pompy, a jednocześnie przystosować ją do pracy w studni kręgowej.
Możliwe jest również samodzielne wykonanie płaszcza chłodzącego, jednak wymaga to dużej precyzji. Kluczowe znaczenie ma zachowanie odpowiednich luzów między pompą a osłoną oraz zgodność z zaleceniami producenta dotyczącymi minimalnej prędkości przepływu wody wzdłuż silnika. Zbyt duży luz nie spełni swojej funkcji, a zbyt mały może ograniczyć wydajność pompy.
_
Niski poziom lustra wody i sposób montażu pompy
W studniach kopanych bardzo często spotyka się sytuację, w której lustro wody znajduje się niewiele powyżej dna studni. Taki układ znacząco ogranicza wybór odpowiedniego modelu pompy. W praktyce sprawdzają się tu jedynie pompy z dolnym zasysaniem oraz nisko osadzonymi wirnikami, które są w stanie pracować przy niewielkiej wysokości słupa wody. W niektórych przypadkach, gdy konstrukcja pompy na to pozwala, możliwy jest montaż w pozycji poziomej. Wielu renomowanych producentów dopuszcza pracę swoich pomp w układzie horyzontalnym, jednak zawsze należy to sprawdzić w dokumentacji technicznej konkretnego modelu. Tańsze pompy bardzo często nie są przystosowane do takiego montażu, co może prowadzić do szybkiego zużycia łożysk i uszczelnień.
_
Piasek – cichy zabójca pomp w studniach kręgowych
Kolejnym istotnym zagadnieniem jest sposób zasilania studni kręgowej. W przeciwieństwie do studni głębinowej, gdzie woda dopływa przez filtr studzienny umieszczony w strefie wodonośnej, studnia kopana zasilana jest głównie przez dno. Napływająca woda bardzo często podrywa osady denne, w tym piasek, który następnie trafia do hydrauliki pompy. Nawet niewielkie ilości piasku potrafią znacząco przyspieszyć zużycie wirników i dyfuzorów. W praktyce stosuje się kilka metod ograniczających to zjawisko, takich jak wysypanie dna studni warstwą żwiru filtracyjnego lub zastosowanie specjalnej siatki studniarskiej na koszu ssawnym pompy. W połączeniu z pompą o podwyższonej odporności na ścieranie daje to realną szansę na wieloletnią, bezawaryjną pracę.
_
Dobór parametrów hydraulicznych i wydajności studni
Ostatnim, ale absolutnie kluczowym elementem jest prawidłowy dobór parametrów hydraulicznych pompy. Należy uwzględnić nie tylko wymagane ciśnienie w instalacji domowej czy ogrodowej, ale również straty wynikające z podnoszenia wody na powierzchnię oraz jej transportu na określoną odległość. Równie ważna jest wydajność samej studni. Pompa nie może mieć wydajności znacznie większej niż możliwości ujęcia wody, ponieważ prowadzi to do okresowego opróżniania studni i pracy na sucho. Taki tryb pracy jest jednym z najczęstszych powodów awarii pomp głębinowych.
Dlatego w instalacjach ze studniami kręgowymi niezwykle istotne jest zabezpieczenie przed brakiem wody. Część pomp posiada fabryczne zabezpieczenia w postaci czujników przepływu lub pływaków, jednak nie zawsze są one wystarczająco precyzyjne. Bardzo skutecznym rozwiązaniem są elektroniczne czujniki poziomu wody z sondami, które pozwalają dokładnie ustawić poziomy załączania i wyłączania pompy. Ich ogromną zaletą jest to, że reagują zanim pompa zacznie pracować na sucho, co w praktyce niemal całkowicie eliminuje ryzyko jej uszkodzenia.
_
Czy pompa głębinowa w studni kręgowej to dobry wybór?
Pompa głębinowa w studni kręgowej może być doskonałym rozwiązaniem, pod warunkiem że instalacja zostanie zaprojektowana świadomie i zgodnie z zasadami techniki. Wymaga to uwzględnienia chłodzenia silnika, zabezpieczenia przed piaskiem, dopasowania parametrów do wydajności studni oraz zastosowania skutecznych zabezpieczeń przed suchobiegiem. Dobrze dobrany i poprawnie zamontowany zestaw pozwala cieszyć się cichą, stabilną i bezpieczną pracą przez wiele lat, bez typowych problemów znanych z nieprzemyślanych modernizacji.
_
