Jaki wybrać falownik do pompy

Jaki wybrać falownik do pompy

_

Falownik, nazywany też przetwornicą częstotliwości, to urządzenie elektryczne służące do sterowania pracą pompy poprzez płynną regulację prędkości obrotowej silnika. W praktyce oznacza to, że zamiast działać w trybie „włącz–wyłącz” z pełną mocą, pompa może pracować dokładnie tak intensywnie, jak w danej chwili trzeba, aby utrzymać zadane ciśnienie w instalacji. Falownik montuje się w układzie wodnym jako element sterujący, a w rozwiązaniach bardziej rozbudowanych może obsługiwać także układy wielopompowe, gdzie urządzenia pracują naprzemiennie lub kaskadowo w zależności od zapotrzebowania. W domowych warunkach falownik jest jak „tempomat” dla wody: ustawiasz ciśnienie, a resztą zajmuje się automatyka.

_

Jak falownik utrzymuje stałe ciśnienie

Kluczowym zadaniem falownika jest stabilizacja ciśnienia, a więc eliminacja wahań, które użytkownik odczuwa jako raz mocniejszy, raz słabszy strumień wody w kranie lub „przygasanie” deszczownicy, gdy ktoś odkręci drugi punkt poboru. Falownik współpracuje z przetwornikiem ciśnienia, który na bieżąco mierzy parametry w instalacji i przekazuje dane do sterownika. Gdy rośnie pobór wody, falownik zwiększa częstotliwość zasilania silnika i pompa przyspiesza, utrzymując to samo ciśnienie. Gdy pobór maleje, falownik zmniejsza obroty, ograniczając zarówno zużycie energii, jak i obciążenie hydrauliczne instalacji. W praktyce daje to wyraźnie wyższy komfort użytkowania, szczególnie w domach z kilkoma łazienkami, deszczownicami, zraszaczami lub gdy woda zasila jednocześnie dom i ogród.

_

Co falownik daje pompie i instalacji od strony technicznej

Największą różnicą w porównaniu do klasycznych automatów „on/off” jest sposób rozruchu i zatrzymania silnika. Falownik realizuje łagodny start, czyli stopniowo podnosi prędkość obrotową, ograniczając prądy rozruchowe i udary hydrauliczne. To przekłada się na mniejsze ryzyko uderzeń hydraulicznych, wolniejsze zużycie wirników, łożysk i uszczelnień oraz spokojniejszą pracę całej instalacji. Dodatkowo silnik nie pracuje stale na maksymalnych obrotach, więc w wielu realnych scenariuszach pobór energii spada, bo większość dnia instalacja wymaga raczej umiarkowanego przepływu niż pełnej wydajności pompy. Równie ważna jest ochrona układu: falowniki zazwyczaj mają zabezpieczenia przed przeciążeniem, suchobiegiem (zależnie od rozwiązania: analiza spadku ciśnienia, prądu silnika, sygnałów czujników), skokami napięcia oraz sytuacjami awaryjnymi, np. zablokowaniem wirnika.

_

Falownik a miejsce na zbiornik hydroforowy

W klasycznym układzie stabilizację pracy pompy i ograniczenie liczby załączeń zapewnia zbiornik hydroforowy, który pełni rolę bufora. Przy falowniku potrzeba dużego zbiornika zwykle znika, bo regulacja obrotów utrzymuje ciśnienie bez „gromadzenia zapasu” wody w dużej objętości. W praktyce często i tak stosuje się mały zbiornik przeponowy, pełniący funkcję stabilizacyjną i zabezpieczającą układ, ale nie jest to już „beczka 150–300 litrów”, tylko kompaktowy bufor, który łatwiej zmieścić w kotłowni, szafce technicznej czy niewielkim pomieszczeniu gospodarczym. To jedna z przyczyn, dla których falowniki są tak popularne tam, gdzie przestrzeń jest ograniczona.

_

Łatwość obsługi w praktyce, czyli co naprawdę ustawia użytkownik

Obsługa falownika w domowych zastosowaniach sprowadza się najczęściej do ustawienia żądanego ciśnienia roboczego, które ma być utrzymywane w instalacji. Reszta dzieje się automatycznie, bo sterownik dobiera obroty silnika do bieżącego poboru wody. W zależności od modelu możliwe jest też ustawienie parametrów ochronnych, takich jak progi alarmowe, reakcja na spadek ciśnienia, czasy restartu po awarii lub sposób pracy przy minimalnym poborze. W praktyce jednak użytkownik, który nie chce zagłębiać się w zaawansowane funkcje, zwykle ustawia jedno: komfortowe ciśnienie w kranach i na zraszaczach, a system działa „sam z siebie”.

_

Przykład urządzenia i dobór do pompy

Dobór falownika zawsze powinien uwzględniać moc silnika pompy, typ zasilania oraz charakter pracy instalacji. Jeżeli falownik ma obsługiwać jedną pompę w domu, liczy się przede wszystkim kompatybilność z silnikiem i jego parametrami elektrycznymi, a w przypadku układów wielopompowych dochodzi jeszcze logika kaskadowa i sposób przełączania pomp. Z przytoczonego przykładu falownik marki IMF ma umożliwiać pracę przy ciśnieniu do 10 barów i współpracę z pompami do mocy 1,5 kW, co w wielu domowych zastosowaniach jest zakresem wystarczającym, zwłaszcza gdy instalacja jest dobrze zaprojektowana i nie ma skrajnie dużych strat ciśnienia. Niezależnie od producenta warto zwrócić uwagę na kulturę pracy, sposób realizacji zabezpieczenia przed suchobiegiem, jakość czujnika ciśnienia oraz możliwość serwisowania i dostęp do części.

_

Podsumowanie

Falownik jest jednym z najskuteczniejszych sposobów na uzyskanie stałego, komfortowego ciśnienia w instalacji wodnej bez typowych wahań znanych z klasycznych układów „włącz–wyłącz”, a przy okazji poprawia trwałość pompy i całej instalacji dzięki łagodnemu rozruchowi, redukcji udarów hydraulicznych oraz pracy silnika z prędkością dopasowaną do realnego poboru wody. W wielu przypadkach pozwala też ograniczyć potrzebę stosowania dużych zbiorników hydroforowych, co jest ogromną zaletą tam, gdzie brakuje miejsca. Żeby system działał bezproblemowo, falownik musi być dobrany do typu pompy, jej mocy i zasilania, a także do charakterystyki instalacji, czyli strat ciśnienia, liczby punktów poboru i planowanych zastosowań, takich jak podlewanie ogrodu czy zasilanie domu.